Το ΙΕΛΚΑ πραγματοποίησε μελέτη για την εξέλιξη της τιμής του γάλακτος με βάση τα στοιχεία που παρέχει το παρατηρητήριο τιμών e-prices της Γενικής Γραμματείας Εμπορίου[i] (στοιχεία τιμών από μεγάλες αλυσίδες σουπερμάρκετ). Τα ευρήματα της μελέτης δείχνουν ότι υπάρχουν σαφείς ενδείξεις για αποκλιμάκωση τιμών από την ημερομηνία υιοθέτησης των προτάσεων του ΟΟΣΑ[ii] για επέκταση της διατηρισιμότητας του φρέσκου γάλακτος (Ιούνιος 2014) έως και τον Ιανουάριο του 2015.
Όπως φαίνεται στο σχήμα 1 και στον πίνακα 1 (με βάση 16 κωδικούς προϊόντων) η μέση τιμή του φρέσκου γάλακτος 1 λίτρου για το προϊόν με πλήρες λιπαρά μειώθηκε κατά 5,08% από 1,23 € σε 1,17 € από τον Ιούνιο 2014 έως τον Ιανουάριο 2015, ενώ το προϊόν με μειωμένα λιπαρά κατά 4,12% από 1,21 € ας 1,16 €. Οι τιμές αυτές είναι οι χαμηλότερες που έχουν παρατηρηθεί στην Ελλάδα την τελευταία 3ετία 2012-2015 που εξετάζει η μελέτη. Παράλληλα φαίνεται πως η τιμή του προϊόντος μακράς διάρκειας ύστερα από μία μικρή πτώση η τιμή του παρέμεινε σχεδόν αμετάβλητη. Εξαιτίας αυτής της εξέλιξης (μείωση στην τιμή του φρέσκου γάλακτος, σχεδόν σταθερή τιμή γάλακτος μακράς διάρκειας) η διαφορά τιμής ανάμεσα στο φρέσκο πλήρες γάλα και στο μακράς διάρκειας αυξήθηκε από 10,7% τον Ιούνιο του 2014 σε 14,3% τον Ιανουάριο του 2015.
Στο πλαίσιο της μελέτης εξετάστηκε αν η συγκεκριμένη εξέλιξη είναι αποτέλεσμα κάποιας διεθνούς τάσης. Συγκρινόμενη η εξέλιξη της τιμής φρέσκου γάλακτος στην Ελλάδα με τον δείκτη τιμών καταναλωτή γαλακτοκομικών σε Ελλάδα και Ευρωζώνη, προκύπτει ότι η τιμή του φρέσκου γάλακτος στην Ελλάδα κινείται σαφώς χαμηλότερα σε σχέση τόσο με το σύνολο των γαλακτοκομικών στην Ελλάδα, όσο και στην Ευρωζώνη. Συγκεκριμένα, από τον Ιούνιο του 2014 ως τον Ιανουάριο του 2015, οι τιμές των γαλακτοκομικών στην Ελλάδα μειώθηκαν κατά 0,71%, στην Ευρωζώνη κατά 1,07% έναντι μείωσης 5,08% για το φρέσκο γάλα στην Ελλάδα.
Τα οφέλη από την αλλαγή στη νομοθεσία αφορούν κυρίως την μείωση των επιστροφών στις γαλακτοβιομηχανίες φρέσκου γάλακτος από τα σουπερμάρκετ, αλλά και τα χιλιάδες άλλα σημεία πώλησης λόγω λήξης της διάρκειας ζωής οι οποίες αντιπροσωπεύουν ένα σημαντικό κόστος, την μείωση του κόστους συλλογής και διακίνησης του γάλακτος, λόγω και της ευρείας γεωγραφικής διασποράς των σημείων πώλησης.
Την ίδια στιγμή θα πρέπει να σημειωθεί ότι όπως προκύπτει από στοιχεία της Nielsen το 2014 οι πωλήσεις στην αγορά γάλακτος στην Ελλάδα παρουσίασαν μείωση της τάξης του 4.4%, η οποία εν μέρει οφείλεται στη μείωση της τιμής και εν μέρει στη μείωση της κατανάλωσης. Επίσης σύμφωνα με διαχρονικά στοιχεία της IRI φαίνεται ότι έως και το 2013 οι πωλήσεις της αγοράς φρέσκου γάλακτος υποχωρούσαν έναντι των πωλήσεων του γάλακτος υψηλής παστερίωσης με αποτέλεσμα τη συνεχή υποχώρηση του μεριδίου του φρέσκου γάλακτος στην αγορά, τάση που αναστράφηκε το 2014 (στοιχεία ως τον Σεπτέμβριο 2014). Συγκεκριμένα, το 2013 ο όγκος (σε λίτρα) των πωλήσεων του φρέσκου γάλακτος μειώθηκε κατά 4,6% σε σχέση με το 2012 και του γάλακτος υψηλής παστερίωσης αυξήθηκε κατά 4,2%. Αντίθετα την περίοδο Ιανουάριος-Σεπτέμβριος 2014 ο όγκος (σε λίτρα) των πωλήσεων του φρέσκου γάλακτος αυξήθηκε κατά 2,0% σε σχέση με το 2012 και του γάλακτος υψηλής παστερίωσης μειώθηκε κατά 7,4%.
Για περισσότερες πληροφορίες:
Δρ. Λευτέρης Κιοσές
Υπεύθυνος Ερευνών
ΙΕΛΚΑ (Ινστιτούτο Έρευνας Λιανεμπορίου Καταναλωτικών Αγαθών)
Λ. Κηφισίας 62, Μαρούσι, 15125
Τηλ. 212 1019954, Κιν. 6948538456, e-mail: info@ielka.gr, www.ielka.gr
[i] Πηγή: Παρατηρητήριο τιμών e-prices της Γενικής Γραμματείας Εμπορίου
Απλός μηνιαίως Μ.Ο. από όλα τα σημεία πώλησης Σουπερμάρκετ για την περίοδο 2/2012-1/2015
Περιλαμβάνει:
– Όλα τα μη premium προϊόντα γάλακτος ψυγείου συσκευασίας 1 lt
– Συμπεριλαμβανομένων προϊόντων ιδιωτικής ετικέτας
– Συνολικά 16 κωδικοί προϊόντων
[ii] Στο μεσοπρόθεσμο νομοσχέδιο της 30ης Μαρτίου του 2014 ψηφίστηκαν μια σειρά από τροπολογίες και ανάμεσα σε αυτές και στο πλαίσιο των προτάσεων του ΟΟΣΑ η επέκταση της ημερομηνίας διατηρησιμότητας του φρέσκου γάλακτος πέραν των 5 ημερών (στις περισσότερες χώρες της Ε.Ε. φρέσκο είναι το γάλα έως 10 ημερών). Ύστερα από διαβουλεύσεις η διατηρησιμότητα ορίστηκε στις 7 ημέρες με νομική ισχύ από τον Απρίλιο του 2014, αλλά πρακτική ισχύ δεδομένης της ανάγκης προσαρμογής αγοράς και βιομηχανίας τον Ιούνιο του 2014.
