• Σημαντική ανησυχία του καναλωτικού κοινού για πληθωρισμό/αύξηση κόστους και την κλιματική κρίση
• 7% του πληθυσμού αντιμετώπισε κάποια φυσική καταστροφή το 2023
• 7 στους 10 καταναλωτές ανησυχούν ότι οι φυσικές καταστροφές στη Θεσσαλία θα αυξήσουν τις τιμές των προϊόντων
• Θετική αποτίμηση του ρόλου των σουπερμάρκετ την περίοδο των φυσικών καταστροφών στη Θεσσαλία
Το Ινστιτούτο Έρευνας Λιανεμπορίου Καταναλωτικών Αγαθών (ΙΕΛΚΑ) πρόσφατα ολοκλήρωσε έρευνα καταναλωτών σε σχέση με θέματα της επικαιρότητας. Η έρευνα πραγματοποιήθηκε την περίοδο 25-31 Οκτωβρίου σε δείγμα 1.044 καταναλωτών. Ανάμεσα στα θέματα που αναλύθηκαν είναι και η επίδραση των φυσικών καταστροφών και της κλιματικής αλλαγής στις καταναλωτικές τάσεις.
Σχήμα 1: Κατάταξη προβλημάτων 2022-2023
Όπως καταγράφεται στο σχήμα 1, η κλιματική αλλαγή έχει αναδειχθεί στο τρίτο τη τάξει πρόβλημα για τους καταναλωτές με ποσοστό 21%, πίσω από τον πληθωρισμό 82% και το κόστος ενέργειας με 53%. Μάλιστα έχει τριπλασιαστεί μέσα σε ένα χρόνο η προτεραιοποίηση του συγκεκριμένου προβλήματος, κάτι που δείχνει την επίδραση που είχαν οι πρόσφατες καταστροφές στην ψυχολογία του καταναλωτικού κοινού. Όπως φαίνεται στο σχήμα 2, το 7% του πληθυσμού δηλώνει ότι αντιμετώπισε κάποια φυσική καταστροφή το 2023, δηλαδή περίπου 1 στους 13 πολίτες, ενώ το ποσοστό αυτό ανεβαίνει στο 52% στην περιοχή της Θεσσαλία, όπου φαίνεται ότι πάνω από το μισό του πληθυσμού ήρθε αντιμέτωπο με ακραία κλιματικά φαινόμενα. Παράλληλα η εκτίμηση είναι ότι τα ακραία αυτά φυσικά αυτά φαινόμενα θα αυξηθούν στο μέλλον, όπως καταγράφεται στο σχήμα 3, το 78% των ερωτηθέντων θεωρεί ότι στο μέλλον η κατάσταση θα χειροτερέψει.
Σχήμα 2: Πληθυσμός που αντιμετώπισε φυσική καταστροφή
Σχήμα 3: Εκτίμηση για συνέχεια καταστροφικών φαινομένων
Παράλληλα το 82% του κοινού δηλώνει ότι οι φυσικές καταστροφές επηρεάζουν γενικά τις τιμές των προϊόντων με μόνο το 2% να διαφωνεί (σχήμα 4). Μάλιστα το 39% θεωρεί ότι η επίδραση είναι μεγάλη. Αυτό δείχνει ότι όχι μόνο βασικά προϊόντα όπως νωπά τρόφιμα, αλλά εν γένει τα προϊόντα επηρεάζονται από την κλιματική αλλαγή.
Σχήμα 4: Επίδραση φυσικών καταστροφών στις τιμές
Όπως φαίνεται στο σχήμα 5, οι τιμές των προϊόντων είναι η κύρια περιοχή στην οποία εντοπίζονται τα προβλήματα, αλλά όχι μόνο. Συγκεκριμένα στο ερώτημα κατά πόσο οι πρόσφατες πλημμύρες στη Θεσσαλία θα επηρεάσουν διάφορους παράγοντες σε σχέση με την τροφοδοσία της αγοράς:
• Το 97% θεωρεί ότι οι πρόσφατες πλημμύρες στη Θεσσαλία θα επηρεάσουν τις τιμές των προϊόντων (το 73% πολύ).
• Το 95% θεωρεί ότι θα επηρεάσουν τα κόστη των παραγωγών τροφίμων (το 68% θεωρεί πολύ).
• Το 80% θεωρεί ότι θα επηρεάσουν τους χρόνους τροφοδοσίας της αγοράς (το 32% πολύ).
Βέβαια θα πρέπει να διευκρινιστεί ότι μέχρι τώρα δεν επιβεβαιώνονται οι φόβοι ούτε σε σχέση με τις τιμές, ούτε σε σχέση με την τροφοδοσία της αγοράς, καθώς είτε από την παραγωγή της υπόλοιπης χώρας, είτε με άλλα εργαλεία έχει διατηρηθεί, τόσο η επάρκεια όσο και οι τιμές των προϊόντων στα επίπεδα του καλοκαιριού 2023.
Σχήμα 5: Επίδραση φυσικών καταστροφών
Τέλος θετικά αξιολογούνται οι δράσεις που ανέλαβαν οι αλυσίδες σουπερμάρκετ στην περιοχή της Θεσσαλίας (σχήμα 6), τόσο από τους κατοίκους της περιοχής, όσο και από το σύνολο της χώρας. Συγκεκριμένα:
• Το 62% αξιολογεί θετικά την παροχή εκπτώσεων στα καταστήματα της περιοχής, με το ποσοστό αυτό να ανέρχεται στο 86% για τους κατοίκους της Θεσσαλίας.
• Το 81% αξιολογεί θετικά την παροχή προϊόντων άμεσης ανάγκης στου πληγέντες (νερά, τρόφιμα κλπ., το ποσοστό αυτό να ανέρχεται στο 86% για τους κατοίκους της Θεσσαλίας.
• Το 78% αξιολογεί θετικά τη στήριξη των τοπικών παραγωγών, ποσοστό 74% για τους κατοίκους της Θεσσαλίας.
• Το 76% αξιολογεί θετικά την ανακαίνιση των καταστημάτων της περιοχής και το 82% τη διατήρηση της απασχόλησης στα πληγέντα καταστήματα που παραμένουν κλειστά.
Σχήμα 6: Αξιολόγηση πρωτοβουλιών κλάδου σουπερμάρκετ
