Πτώση τιμών το τελευταίο εξάμηνο στα σουπερμάρκετ κατά 1,35%
Η παρούσα έκθεση του Ινστιτούτου Έρευνας Λιανεμπορίου Καταναλωτικών Αγαθών (ΙΕΛΚΑ) παρουσιάζει τα αποτελέσματα έρευνας της εξέλιξης των τιμών των προϊόντων του οργανωμένου λιανεμπορίου τροφίμων (σουπερμάρκετ) στην Ελλάδα το πρώτο δίμηνο του 2012 (Ιανουάριος-Φεβρουάριος). Βασίζεται στα πρωτογενή δεδομένα που παρέχει το παρατηρητήριο τιμών (www.e-prices.gr) της Γενικής Γραμματείας Εμπορίου (Υπουργείο Περιφερειακής Ανάπτυξης και Ανταγωνιστικότητας).
Το σχήμα 1, δείχνει την εξέλιξη του γενικού δείκτη τιμών του οργανωμένου λιανεμπορίου (σουπερμάρκετ) από τον Ιανουάριο του 2010 έως και τον Φεβρουάριο του 2012. Όπως φαίνεται και από το σχήμα, συνολικά ο γενικός δείκτης σε διάστημα μεγαλύτερο των 2 ετών έχει αυξηθεί κατά 1,85%, παρά της αυξήσεις του ΦΠΑ. Αν δεν ληφθούν υπ’ όψιν οι αυξήσεις του ΦΠΑ τότε ο δείκτης παρουσιάζει μείωση κατά 2,04%. Ιδιαίτερα σημαντική είναι η μείωση των τιμών στο «ράφι» που παρατηρείται το τελευταίο εξάμηνο και πλέον σταθεροποιείται. Σε σχέση με τον Αύγουστο του 2011, το τελευταίο εξάμηνο οι τιμές παρουσιάζουν μείωση κατά 1,35%, ενώ αν δεν ληφθούν υπ’ όψιν οι αυξήσεις του ΦΠΑ στα αναψυκτικά και τους χυμούς από 13% σε 23% το Σεπτέμβριο του 2011, τότε η μείωση είναι 1,74%. Η εξέλιξη αυτή φαίνεται πως είναι αποτέλεσμα της ανταπόκρισης της αγοράς (λιανεμπόριο και προμηθευτές) στην ένταση της οικονομικής ύφεσης την περίοδο αυτή, παρά την αύξηση τιμών στις πρώτες ύλες και ενέργεια. Αυτές οι πτωτικές τάσεις στο οργανωμένο λιανεμπόριο επιβεβαιώνονται και από άλλες πρόσφατες μελέτες, όπως αυτή της Nielsen.
Αντίστοιχη εικόνα παρουσιάζει και ο υποδείκτης της κατηγορίας τροφίμων και μη αλκοολούχων ποτών στο οργανωμένο λιανεμπόριο (σχήμα 2), ο οποίος παρά την αύξηση του ΦΠΑ των αναψυκτικών μειώθηκε το τελευταίο εξάμηνο κατά 0,34% (σύγκριση Φεβρουαρίου 2012-Αυγούστου 2011). Ο αντίστοιχος δείκτης της ΕΛ.ΣΤΑΤ., που αφορά το σύνολο της αγοράς παρουσιάζει αύξηση κατά 2,07% την ίδια περίοδο. Σημειώνεται ότι η συγκεκριμένη κατηγορία αγαθών είναι αυτή που έχει πληγεί περισσότερο από την φορολογία καθώς από το ΦΠΑ 9% του 2010, σήμερα έχει φτάσει στο 13% και σε κάποια προϊόντα στο 23%, ποσοστά που αντιστοιχούν σε αύξηση της φορολογίας κατά 50%.
Σημειώνεται επίσης ότι τα αποτελέσματα αυτά δεν λαμβάνουν υπόψη ούτε τις περιοδικές προσφορές σε συγκεκριμένα προϊόντα, αλλά ούτε και τις εκπτώσεις που παρέχουν οι οργανωμένες αλυσίδες σουπερμάρκετ του χώρου είτε μέσω των προγραμμάτων πιστότητας (loyalty cards), είτε μέσω των λοιπόν προσφορών. Τα ποσά που εξοικονομεί ο Έλληνας καταναλωτής από αυτές τις προωθητικές ενέργειες – και δεν είναι εφικτό να αποτυπωθούν στις μελέτες – είναι αρκετές δεκάδες εκατομμύρια ευρώ. Οι εκτιμήσεις από ειδικούς της αγοράς αναφέρουν ότι οι συγκεκριμένες ενέργειες από τα σουπερμάρκετ και τις προμηθευτικές εταιρείες έχουν ενταθεί σημαντικά τη διετία και θεωρούν ότι αθροιστικά το όφελος στον καταναλωτή είναι μεγαλύτερο από 2,5% επί της κατανάλωσης του.
